Chciałbym zasilać zamiennie dwie lokalizację o układzie sieci TT i TN-C agregatem prądotwórczym o układzie sieci TN-S.
Proszę Was o poradę jakie pomiary powinien wykonać elektryk w obu lokalizacjach i jak powinien być taki agregat podłączony do poszczególnych sieci aby zapewnić odpowiednie bezpieczeństwo.
Rozmawiałem z dwoma elektrykami na ten temat ale jakoś nie uzyskałem konkretnej odpowiedzi. Czułem wręcz że są trochę zaskoczeni moimi pytaniami 
W obu przypadkach instalacja musi być sprawna, co powinno być potwierdzone przez wykwalifikowanego elektryka w protokole z przeglądu. Oczywisty jest montaż przełącznika agregat- sieć (bądź ukłau SZR). Trochę na ten temat pisaliśmy już tutaj:
W układzie TT agregat (“punkt gwiazdowy” prądnicy) musi mieć odpowiednie uziemienie, które wraz z uziemieniem obiektu będzie w stanie zapewnić samoczynne wyłączenie zasilania uszkodzonych odbiorników, potrzebne odpowiednio dobrane zabezpieczenie w agregacie!
Układ sieciowy TN-C ze względu na okres swojego pochodzenia będzie zawsze kontrowersyjny w świetle przepisów i norm do zasilenia go z agregatu - byłoby to przejście z instalacji 5-przewodowej (IT) na 4-przewodową TN-C. Tak naprawdę wymagałoby to zmian połączeń elektrycznych prądnicy, co też jest niedopuszczalne. Ponadto, takiego agregatu nie można użyć do zasilanie instalacji w układzie TT. Owszem są agregaty (stare), które mają punkt gwiazdowy połączony z obudową i podają na wyjściu L1, L2, L3 i PEN, jednak dziś takiego już nie kupisz, chyba, że jakąś używkę.
[quote=“elmontjs, post:2, topic:14507, full:true, full:true”]
Układ sieciowy TN-C ze względu na okres swojego pochodzenia będzie zawsze kontrowersyjny w świetle przepisów i norm do zasilenia go z agregatu - byłoby to przejście z instalacji 5-przewodowej (IT) na 4-przewodową TN-C. Tak naprawdę wymagałoby to zmian połączeń elektrycznych prądnicy, co też jest niedopuszczalne.
[/quote]
Zapewne się mylę (ale chciałbym przy okazji się czegoś nauczyć, więc się zapytam)
Dlaczego nie wystarczyłoby połączyć przewód PE i N razem do przewodu PEN?
Oczywiście agregat uziemić.
[quote=“Luna.Vulpo, post:3, topic:14507, full:true, full:true”]
Dlaczego nie wystarczyłoby połączyć przewód PE i N razem do przewodu PEN?
[/quote] …po prostu w instalacji elektrycznej nie wolno łączyć tych przewodów.
No cóż, mamy i takich “doktorków” i to w wysoko ceniących się publikacjach “Elektroinfo” 
(całość artykułu : https://www.elektro.info.pl/artykul/systemy-gwarantowanego-zasilania/149455,zasilanie-odbiornikow-wojskowych-zbudowanych-na-bazie-sieci-2-i-4-przewodowej-przez-zespoly-pradotworcze-nowej-generacji-zbudowane-na-bazie-sieci-3-i-5-przewodowej
A ten fragment mnie rozbawił najbardziej :
Czyli w dalszym ciągu nic nie wiem.
Zasilając agregatem sieć o układzie TT stosuję przełącznik 2-0-1 4-polowy.
Mam pytanie odnoście uziemienia. Czy agregat powinien mieć swoje uziemienie? Czy zamiast tego uziemienie agregatu może być podłączone do uziemienia budynku przez 5 żyłę kabla zasilającego?
Jak to powinno wyglądać przy układzie sieci TN-C?
[quote=“elmontjs, post:4, topic:14507, full:true, full:true”]
Luna.Vulpo pisze: ↑pn gru 06, 2021 23:41
Dlaczego nie wystarczyłoby połączyć przewód PE i N razem do przewodu PEN?
…po prostu w instalacji elektrycznej nie wolno łączyć tych przewodów.
[/quote]
ale to znaczy, że jest to zabronione (nie zalecane) ale technicznie można czy ma to jeszcze jakieś podłoże bezpieczeństwa?
Chodzi mi o ten konkretny przypadek. W ogólnym przypadku to rozumiem, że N jest roboczy a PE ochronny i połączenie ich niweczy efekt PE.
Ale w tym przypadku to jakby od generatora PEN był poprowadzony dwoma przewodami, czy nie?
[quote=“elmontjs, post:5, topic:14507, full:true, full:true”]
No cóż, mamy i takich “doktorków” i to w wysoko ceniących się publikacjach “Elektroinfo”
(całość artykułu : https://www.elektro.info.pl/artykul/sys … rzewodowej
A ten fragment mnie rozbawił najbardziej :
[/quote]
ten fragment jest nt.:
Zasilanie urządzeń wojskowych zbudowanych na bazie sieci 3- i 5-przewodowej z sieci 2- i 4-przewodowej
w wojsku ma działać a dopiero potem być bezpieczne 
[/quote] [quote=“Luna.Vulpo, post:7, topic:14507, full:true, full:true”]
ale to znaczy, że jest to zabronione (nie zalecane) ale technicznie można czy ma to jeszcze jakieś podłoże bezpieczeństwa?
Chodzi mi o ten konkretny przypadek. W ogólnym przypadku to rozumiem, że N jest roboczy a PE ochronny i połączenie ich niweczy efekt PE.
[/quote] W następstwie rozdzielenia funkcji przewodu PEN na dwa przewody PE i N powstaje układ TN-C-S w dalszej części instalacji. Raz rozdzielonych przewodów PE i N nie wolno
ponownie łączyć, bo skutkowałoby to utratą korzyści z ich rozdzielenia. Mówi o tym norma: PN-HD 60364-5-54:2011 Instalacje elektryczne niskiego napięcia.
[quote=“Luna.Vulpo, post:7, topic:14507, full:true, full:true”]
Zasilając agregatem sieć o układzie TT stosuję przełącznik 2-0-1 4-polowy.
Mam pytanie odnoście uziemienia. Czy agregat powinien mieć swoje uziemienie? Czy zamiast tego uziemienie agregatu może być podłączone do uziemienia budynku przez 5 żyłę kabla zasilającego?
[/quote] Poniżej wkleiłem schemat podłączenia agregatu do instalacji TT. Przewód PE zaznaczony czerwoną oblamówką decyduje (jego obecność, bądź likwidacja), czy instalacja po przełączeniu na zasilanie z agregatu będzie pracowała dalej w układzie TT, czy na czas takiego przełączenia zmieni się w TN-S. Od tego zależy też dobór zabezpieczeń!
[quote=“Luna.Vulpo, post:7, topic:14507, full:true, full:true”]
Jak to powinno wyglądać przy układzie sieci TN-C?
[/quote] W TN-C musiałoby nastąpić niedopuszczalne łączenie przewodów PE I N co dyskwalifikuje to rozwiązanie. Ewentualnie zakup jakiegoś starego agregatu, który podawał na wyjściu PEN (widziałem takie w wojsku). Na nowych agregatach takie podłączenie zawsze będzie w kolizji z przepisami.
Ok, czyli przy TT jeśli przewód PE zostanie zlikwidowany to sieć dalej pracuje w TT. Czyli rozumiem że prawdopodobnie nie trzeba wymieniać zabezpieczeń, oczywiście po weryfikacji odpowiednimi badaniami instalacji. Proszę o podpowiedź jakimi żeby elektryk mnie nie zaskoczył.
W TN-C odpada zakup starego agregatu. Kupiłem nowy agregat nie po to żeby kupić drugi stary tylko używać iż zamiennie w dwóch lokalizacjach, a nie był to tani marketowy sprzęt.
Zastanawia mnie jedna rzecz. Kiedyś przy remoncie linii TN-C, Tauron zasilał tę właśnie linię agregatem. Agregatem nowym, nie starego typu. Moje pytanie brzmi: Jak oni to zrobili żeby było bezpiecznie?
[quote=“piotrekw23, post:10, topic:14507, full:true, full:true”]
W TN-C odpada zakup starego agregatu. Kupiłem nowy agregat nie po to żeby kupić drugi stary tylko używać iż zamiennie w dwóch lokalizacjach, a nie był to tani marketowy sprzęt.
[/quote]
Jeżeli agregat jest zbudowany na TN-S to oprócz możliwości podpięcia pod TN-S i TT (jak przedstawił kol. elmontjis) oraz penie do TN-CS (podpinając za punktem podziału i przekształcając w TN-S) nie ma legalnego sposobu. Są sposoby wojskowe.
Może sprzedawca/dystrybutor dysponuje informacjami czy jest techniczna możliwość.
To trochę problem odpowiedzialności. W razie wypadku. Producent/sprzedawca powie, że podłączone niezgodnie z instrukcją, więc nie jego wina.
A co to w ogóle za agregat? może w instrukcji jest coś nt. tego jak go podłączyć do TN-C?
[quote=“piotrekw23, post:10, topic:14507, full:true, full:true”]
Zastanawia mnie jedna rzecz. Kiedyś przy remoncie linii TN-C, Tauron zasilał tę właśnie linię agregatem. Agregatem nowym, nie starego typu. Moje pytanie brzmi: Jak oni to zrobili żeby było bezpiecznie?
[/quote]
Trudno coś tu powiedzieć albo mieli taki agregat, że można było i TN-S i TN-C albo stosowali sposób wojskowy
[quote=“piotrekw23, post:10, topic:14507, full:true, full:true”]
Czyli rozumiem że prawdopodobnie nie trzeba wymieniać zabezpieczeń, oczywiście po weryfikacji odpowiednimi badaniami instalacji. Proszę o podpowiedź jakimi żeby elektryk mnie nie zaskoczył
[/quote] Nie byłbym pewny, czy zabezpieczenia mogą zostać. Elektryk musi zmierzyć m.in. impedancję pętli zwarcia i zweryfikować na tej podstawie zabezpieczenia, oczywiście rezystancja izolacji i różnicówki też do pomiaru.
Jednak podpowiem, że korzystniejsze warunki pracy będą gdy ten przewód (PE) zostawisz a instalacja po przełączeniu na agregat będzie się zmieniać na TN-S; z sieci dalej pozostanie bez zmian. Procedura sprawdzenia taka sama jak wyżej.
Jeżeli chodzi o TN-C, to na obecną chwile, stosując Twój agregat, to jedynym rozsądnym i zgodnym z przepisami rozwiązaniem byłoby zasilić instalację poprzez transformator separujący (niestety to kolejny wydatek). to rozwiązanie jest podane w artykule z elektroinfo (przytoczony wcześniej), choć nie ma tam kluczowego słowa “separowany”; choć tu też będą obowiązywać pewne zasady o których nie bedę się już rozpisywał - każdy elektryk powinien mieć taką wiedzę. Jak to robili elektrycy z Taurona? , nie wiesz Ty , nie wiem ja i nie będziemy tego drążyć.
[quote=“piotrekw23, post:10, topic:14507, full:true, full:true”]
Może sprzedawca/dystrybutor dysponuje informacjami czy jest techniczna możliwość.
[/quote] Niestety kolego, przerabiałem to, u dystrybutora Hondy przekierowywali mnie chyba z 5 razy, bo nikt nie potrafił podjąć tematu o ochronie przeciwporażeniowej - nie mają o tym zielonego pojęcia, oni są od sprzedawania i znają się na silnikach spalinowych, zasady elektryczne są im obce. Nieco lepiej wypadła firma Fogo, wiedzieli o co chodzi, ale stwierdzili (z resztą słusznie), że zapewnienie ochrony pp urządzeń zasilanych z agregatu jest obowiązkiem użytkownika. Tylko szkoda, że nic na ten temat nie piszą w instrukcji. A trzeba zauważyć, że przeciętny Kowalski - laik kupuje agregat i chce go używać jak wiertarki … podłącza się bez zastanowienia - to są fakty.